1398 / 06 / 27 1:30:34 PM EN

به  دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کاشان خوش آمدید. 

ورود
جستجوی پیشرفته
9 دی روز حماسی

فرخنده میلاد حضرت زهرا (ع) روز زن مبارک باد

میلاد باسعادت حضرت زهرا (ع) تبریگ میگم


فاطمه در نگرش قرآن

 


قرآن برای فاطمه زهرا (س) خصوصیات و ویژگی‌هایی را بر می‌شمارد که برپایه آن به مقام انسان کامل دست یافته و در جرگه ایشان درآمده و بر همگان به ویژه زنان است تا از ایشان پیروی و تاسی کنند. این خصوصیات و صفات هم درآموزه‌های عمومی و کلی قرآن وجود دارد و هم امکان آن برای دیگران فراهم است تا خود را به مقام انسان کامل برسانند. در این تحلیل و تبیین قرآنی ما بافاطمه به عنوان یک بشر رو به رو می‌شویم نه با شخصیتی که دست نیافتنی می‌باشد.
 

1 -  کمال اخلاص

نخستین ویژگی که قرآن برای فاطمه (س) یاد می‌کند اخلاص است. اخلاص صفتی است که می‌بایست همه مومنان ازآن برخوردار باشند تا به مقام کمال و سعادت برسند. هر چند که برای اخلاص مراتبی بیان شده است ولی راه آن بر روی همگان باز است.

قرآن ازاخلاص فاطمی به «لوجه الله» تعبیر می‌کند و می‌فرماید: انما نطعمکم لوجهالله لا نرید منکم جزاء و لاشکورا؛ ما این طعام خویش به مسکین و اسیر ویتیم را تنها برای رضایت و خشنودی او می‌دهیم و از شما پاداش و سپاسی نمی‌خواهیم. (انسان آیه 9(


2 - الگوی ایثارگری

از ویژگی دیگر آن حضرت، ایثارگری است که در آیات چندی این صفت ستوده شده و ازمومنان خواسته شده است که همواره ایثار را در نظر داشته باشند تا به کمال دست یابند.

آن حضرت همانند مساله اخلاص به این دعوت الهی پاسخ مثبت می‌دهد و صفت ایثار را در خویش تقویت کرده و به عنوان ایثارگر شناخته و ازسوی خدا معرفی می‌گردد.

فاطمه (س) به عنوان سرمشق عینی و ملموس ازسوی خدا معرفی می‌شود. آن حضرت با آن که خود علاقه به خوراک داشته و نیازشدیدی بدان احساس می‌کرده است با این همه از علاقه و نیاز خویش چشم پوشی می‌کند و دیگران را بر خود برتری داده و خوراک دلخواه خویش را به آنان م ی‌بخشد.

در این مساله آن حضرت به آیه دیگر و آموزه‌ای ازآموزه‌های قرآن نیز عمل می‌کند که می‌فرماید انسان در هنگام انفاق و بخشش وصدقات می‌بایست از آن چه دوست می‌دارد و علاقه‌مند بدان است انفاق و بخشش کند که آن حضرت در این جا به آن آموزه وحیانی نیز عمل می‌کند. بنابراین دراین حرکت آن حضرت به آموزه‌های چندی از قرآن عمل می‌کند و صورت تحققی وتجسمی آن را به دیگران نشان می‌دهد. با آن که نیاز شدیدی به غذا داشت ازخود می‌گذرد و از آن چیز بخشش می‌کند که دوست می‌دارد و بدان علاقه‌منداست.

در این رخداد که قرآن در آیاتی چند آن را گزارش می‌کند ومی‌کوشد تا مردمان از آن الگوبرداری کنند، به مساله نگرش معادی آن حضرت نیزاشاره می‌شود و تاثیر باور و اندیشه قیامت در رفتار و منش انسان در دنیابه خوبی به نمایش گذاشته می‌شود.

قرآن گزارش می‌کند که آن حضرت به همراه خانواده بزرگوارش از ترس عذاب آخرت و روز رستاخیز و ایمنی از عذابدردناک آن، از حق و نیاز خویش می‌گذرد و دیگری را بر خویش مقدم می‌دارد: انا نخاف من ربنا یوما عبوسا قمطریرا؛ (انسان آیه 10(

آن حضرت نشان می‌دهد که یکی از راه‌های رهایی از عذاب دوزخ و مسایل سخت روز قیامت آن است که انسان انفاق کند و مخلصانه در راه خدا به نیازمند کمک نماید.


3 - سرآمد صابران

ازدیگر خصوصیاتی که قرآن در سوره انسان بدان اشاره می‌کند صفت صبر و شکیبایی است که حضرت فاطمه (س) و دیگر اعضای خانواده بدان ستوده می‌شوند. این صفت نیز از صفات مومنان است که قرآن بدان سفارش می‌کند و از مردمان می‌خواهد که خود را به این صفات بیارایند.

فاطمه (س) در زندگی خویش به شیوه‌های مختلف و در زمان‌های بسیار، شکیبایی خویش را به نمایش گذاشت به گونه‌ای که می‌توان از او به عنوان مجسمه شکیبایی و صبر یاد کرد. امیرمومنان (ع) این صفت و منش فاطمه (س) را می‌ستاید و از او به صابره یادمی‌کند. او در زندگی مشترک خویش با امیر مومنان (ع) بسیاری از مشکلات ورنج‌ها را تحمل کرد و در راه رضای خدا و همسرش دم بر نیاورد. در راه عزت دین و سرافرازی اسلام و تعالی کلمه الله آن چنان شکیبایی کرد که تنها خدا ورسول و همسرش از آن آگاه هستند. این گونه است که خداوند خود در مقام ستایش از ایشان برآمده و آن حضرت و خانواده گرامی‌اش را به عنوان صابران می‌ستاید و پاداش جنت را با خصوصیات و ویژگی‌های خاصش که در آیات چندی بیان می‌کند (انسان آیات 8 تا 21) به عنوان امری بدیهی برای ایشان ضمانت می‌کند. (انسان آیه 12(
 

4 - الگوی میانه‌روی

از دیگر ویژگی‌هایی که قرآن برای فاطمه و اهل بیت (ع) برمی‌شمارد و همگان می‌توانندبدان دست یابند، اعتدال و میانه‌روی در همه حوزه‌های اعتقادی و بینشی ومنشی است. آنان هم در اعتقادات خویش و هم در امور زندگی اجتماعی و سیاسی واقتصادی و هم در امور مادی و هم معنوی از اعتدال و میانه‌روی برخورداربودند. این صفتی است که قرآن در آیات بسیاری مردمان را بدان می‌خواند و بااشاره به فاطمه (س) و خانواده‌اش نشان می‌دهد که آنان به این صفت دستی افته‌اند و می‌توانند به عنوان سرمشق عملی دیگران مطرح شوند.

قرآن در آیه 143 سوره بقره به امتی میانه‌رو بودن آن حضرت و اهل بیت (ع) اشاره می‌کند و می‌فرماید: و کذلک جعلناکم امه وسطا لتکونوا شهداء علی الناس؛ ماشما اهل بیت (ع) را امت میانه‌رویی قرار دادیم تا به عنوان گواهان عینی وملموس بر مردمان باشید. به این معنا که کسی مدعی نشود که ما نمونه و سرمشقی برای میانه‌روی نداشته‌ایم و نمی‌دانستیم که چگونه باید اعتدال ومیانه‌روی داشته باشیم.

امام صادق (ع) امت وسط را اهل بیت (ع( معرفی می‌کند و آنان را به عنوان مصداق اتم و اکمل نشان می‌دهد (کافی ج 1 ص93 )علامه طباطبایی (ره) در المیزان توضیح می‌دهد که چون امت وسط و میانه،شاهد و گواه اعمال مردم می‌شوند، می‌بایست از حقایق آنان آگاه باشند. درنتیجه امت شاهد باید افراد خاصی از امت اسلام باشند که می‌توانند به حقایق آگاهی یابند. از این رو تنها اهل بیت (ع) هستند که می‌توانند گواه و شاهدامت بوده و به عنوان مصداق کامل و اتم امت وسط مطرح شوند (نگاه کنیدالمیزان ذیل همین آیه)

البته امت عصر نبوی نیز به عنوان مصداقی ازامت شاهد نسبت به دیگر جوامع و انسان نیز می‌تواند مطرح باشد ولی چنانکه گفته شد مصداق کامل و اتم امت وسط اهل بیت (ع) و از جمله فاطمه (س) است. ازاین رو حضرت برای زنان و مردان شاهدی صادق و راستین است و کسی نمی‌تواندبگوید که این امکان برای من فراهم نبوده که آن طور که خداوند و پیامبرانشخواسته‌اند رفتار کنم و به مقام انسان کامل برسم؛ زیرا مصادیق عینی وگواهانی وجود دارند که با تلاش خویش به این مقام رسیده‌اند و حتی به عصمت خاص دست یافته‌اند.


5 - مظهر نیکوکاری

از دیگر ویژگی آنحضرت می‌توان به مظهر نیکوکار بودن وی اشاره کرد. قرآن بیان می‌کند که آنحضرت و خانواده بزرگوارش مظهر ابرار و نیکان هستند (انسان آیه 5 و 6(

این صفات و صفات دیگر موجب شده است که آن حضرت به عنوان پیشوا مطرح شود. البته امامتی که برای فاطمه (س) مطرح است از جهاتی با دیگر ائمه اهل بیت تفاوت‌هایی دارد که این مقام جای بحث و بررسی آن نیست ولی با این همه دربرخی از ویژگی‌های امامت با ائمه دیگر همراه می‌باشد. از آن جمله می‌توانبه پیروی از ایشان در امور سیاسی و اجتماعی و فرهنگی و موارد دیگر اشاره کرد.

آن حضرت از همین رو به عنوان مصداق بارز راسخان در علم وعالمان به تأویل قرآن در قرآن یاد شده است (آل عمران آیه 7) که می‌بایست مردمان به ایشان رجوع نمایند، چنان که تاریخ نیز گزارش کرده است آن حضرت این گونه بود و مردم برای کسب علم تأویلی آیات قرآن به ایشان مراجعه می‌کردند.

نتیجه تلاش‌ها و مجاهدات آن حضرت در انجام دستورها وآموزه‌های قرآن، وی را به مقامی از انسانیت رساند که از آن به عصمت یادمی‌شود. قرآن به صراحت در آیه 33 سوره احزاب از عصمت آن حضرت از پلیدی یادمی‌کند و به این عنوان وی را می‌ستاید.

 

 

 

 

 

 

 
 

 

 
 
 

ساعت : 9:55 -  روز  : چهار شنبه  - 8 /  12 / 1397 /  شماره خبر : 35 / تعداد نمايش :34

درج نظر بینندگان نظرات کاربران فایل مرتبط
  درج نظر بينندگان خبر :
  نظرات كاربران:


 
 
 
 
 
 
 
 
 
Error for FooterLink2
ارسال به دوستان
ارسال به دوستان

   نام شما:
ایمیل شما:
نام گیرنده:
ایمیل گیرنده: